Sri Kurmam Temple: శ్రీమహావిష్ణువు ఇక్కడ రోజూ అభిషేకాలు...అత్యంత అరుదైన క్షేత్రం ఇది
శ్రీకాకుళంలోని శ్రీకూర్మం ఆలయం శ్రీమహావిష్ణువు కూర్మావతారానికి ప్రసిద్ధి. పశ్చిమాభిముఖ సన్నిధి, రెండు ధ్వజస్తంభాలు, నిత్యాభిషేక సంప్రదాయం వంటి విశేషాలను తెలుసుకుందాం
Sri Kurmam Temple: భారతదేశంలో విష్ణుమూర్తికి ఎన్నో ప్రసిద్ధ ఆలయాలు ఉన్నాయి. అయితే, శ్రీమహావిష్ణువు కూర్మావతారంలో స్వయంభువుగా వెలసిన క్షేత్రం మాత్రం అత్యంత ప్రత్యేకమైనది. అదే ఆంధ్రప్రదేశ్లోని శ్రీకాకుళం జిల్లాలో ఉన్న శ్రీకూర్మం దేవాలయం. ఇక్కడి స్వామివారి రూపం నుంచి నిత్యపూజల వరకు ప్రతి అంశం వెనుక ఒక ప్రత్యేకత కనిపిస్తుంది. సాధారణంగా విష్ణు ఆలయాల్లో కనిపించని కొన్ని ఆచారాలు ఇక్కడ ఇప్పటికీ కొనసాగుతుండటం భక్తులను విశేషంగా ఆకర్షిస్తుంది.
కూర్మావతారంలో దర్శనమిచ్చే స్వామివారు
హిందూ పురాణాల ప్రకారం, శ్రీమహావిష్ణువు లోకకల్యాణం కోసం దశావతారాలను ధరించారు. వాటిలో రెండోది కూర్మావతారం. క్షీరసాగర మథనం సమయంలో మందర పర్వతానికి ఆధారంగా నిలిచేందుకు విష్ణుమూర్తి తాబేలు రూపాన్ని ధరించారని పురాణ కథనం చెబుతుంది. ఈ అవతారానికి ప్రతీకగా శ్రీకూర్మం క్షేత్రంలో స్వామివారు కొలువై ఉన్నారని భక్తులు విశ్వసిస్తారు. శ్రీకూర్మనాథుడిగా పూజలందుకునే ఈ స్వామివారి దర్శనం భక్తులకు ప్రత్యేకమైన ఆధ్యాత్మిక అనుభూతిని అందిస్తుంది. సాధారణంగా ఆలయాల్లో విష్ణుమూర్తిని నిలుచున్న రూపంలోనో, శయనమూర్తిగానో, ఇతర సంప్రదాయ రూపాల్లోనో దర్శించుకుంటాం. కానీ ఇక్కడ కూర్మరూపంలో స్వామివారిని ఆరాధించడం ఈ క్షేత్రానికి ప్రధాన గుర్తింపు.
పశ్చిమాభిముఖంగా స్వామివారు.. రెండు ధ్వజస్తంభాలు
సాధారణంగా హిందూ దేవాలయాల్లో ప్రధాన దేవతా విగ్రహం తూర్పు లేదా ఇతర సంప్రదాయ దిశల్లో ఉండవచ్చు. అయితే, శ్రీకూర్మం ఆలయంలో స్వామివారి సన్నిధి పశ్చిమాభిముఖంగా ఉండటం విశేషంగా చెప్పుకుంటారు. ఈ ప్రత్యేకతను తెలుసుకున్న భక్తులు ఆలయ నిర్మాణం, ఆగమ సంప్రదాయాల గురించి ఆసక్తిగా తెలుసుకుంటారు. మరో అరుదైన అంశం ఈ ఆలయంలో రెండు ధ్వజస్తంభాలు ఉండటం. సాధారణంగా ఒక ధ్వజస్తంభం కనిపించే అనేక దేవాలయాలతో పోలిస్తే, శ్రీకూర్మంలో రెండు ధ్వజస్తంభాలు ఉండటం ప్రత్యేక గుర్తింపుగా నిలిచింది. ఆలయాన్ని సందర్శించే భక్తులు ఈ రెండు అంశాలను ఎంతో ఆసక్తితో గమనిస్తారు.
విష్ణు ఆలయాల్లో అరుదైన నిత్యాభిషేక సంప్రదాయం
శ్రీకూర్మం క్షేత్రం గురించి ప్రస్తావన వచ్చినప్పుడు ప్రత్యేకంగా చెప్పుకోవాల్సిన మరో విషయం స్వామివారికి నిర్వహించే అభిషేకాలు. అనేక వైష్ణవ ఆలయాల్లో ప్రధాన ఉత్సవమూర్తులకు లేదా నిర్దిష్ట సందర్భాల్లోనే అభిషేకాలు నిర్వహించే సంప్రదాయం ఉంటుంది. అయితే, శ్రీకూర్మం ఆలయంలో స్వామివారికి నిత్యాభిషేక సంప్రదాయం ఉండటం ఈ క్షేత్రం ప్రత్యేకతల్లో ఒకటిగా ప్రసిద్ధి చెందింది. భక్తుల దృష్టిలో అభిషేకం అంటే కేవలం పూజా కార్యక్రమం మాత్రమే కాదు. దైవానికి సమర్పించే భక్తి, మనసును పవిత్రంగా ఉంచుకోవాలనే సంకల్పానికి అది ప్రతీక. పాలు, నీరు తదితర పూజాద్రవ్యాలతో నిర్వహించే అభిషేకాలను దర్శించడం ద్వారా భక్తులు ఆధ్యాత్మిక ప్రశాంతతను పొందుతారు. ఆలయ సంప్రదాయాలకు అనుగుణంగా జరిగే ఈ పూజలు శ్రీకూర్మం ప్రాధాన్యాన్ని మరింత పెంచుతున్నాయి.
వైష్ణోదేవి రూపంలో దుర్గాదేవి దర్శనం
ఈ క్షేత్రంలో మరో ఆసక్తికరమైన విశేషంగా దుర్గాదేవి వైష్ణోదేవి రూపంలో దర్శనమిస్తారని భక్తులు చెబుతారు. వైష్ణవ సంప్రదాయంతో పాటు శక్తి ఆరాధనకు సంబంధించిన అంశాలు కూడా ప్రస్తావనకు రావడం ఈ ఆలయంపై భక్తుల్లో ఆసక్తిని పెంచుతుంది. విష్ణుమూర్తిని ఆరాధించే క్షేత్రంలో అమ్మవారి దర్శనం కూడా ఉండటం భక్తులకు ప్రత్యేక అనుభూతిని అందిస్తుంది.
వారణాసితో ముడిపడిన విశ్వాసాలు
శ్రీకూర్మం గురించి స్థానికంగా ప్రచారంలో ఉన్న మరో విశేషం వారణాసి వరకు ఉన్నట్లు చెప్పుకునే సొరంగ మార్గం. ప్రస్తుతం ఆ మార్గం మూసివేసినట్లు చెబుతారు. అయితే, ఈ మార్గానికి సంబంధించిన చారిత్రక ఆధారాలు, నిర్మాణ వివరాలు విడిగా పరిశీలించాల్సిన అంశాలు. అంతేకాదు, వారణాసి, పూరి వంటి పుణ్యక్షేత్రాల్లో నిర్వహించే తరహాలో ఇక్కడ కూడా అంతిమ సంస్కారాలకు సంబంధించిన ఆచారాలు ప్రాధాన్యం పొందుతాయని చెబుతారు. హిందూ సంప్రదాయంలో మరణానంతర కర్మలకు ప్రత్యేక స్థానం ఉంది. పితృదేవతల పట్ల కృతజ్ఞతను వ్యక్తం చేయడం, మరణించిన వారి ఆత్మశాంతిని కోరుకోవడం ఈ కర్మల వెనుక ఉన్న ప్రధాన భావన.
భక్తులకు ఎందుకు ప్రత్యేకం?
శ్రీకూర్మం కేవలం ఒక పురాతన దేవాలయం మాత్రమే కాదు. కూర్మావతార ఆరాధన, నిత్యాభిషేక సంప్రదాయం, రెండు ధ్వజస్తంభాలు, పశ్చిమాభిముఖ సన్నిధి వంటి అంశాలతో ప్రత్యేక గుర్తింపు పొందిన పుణ్యక్షేత్రం. శ్రీమహావిష్ణువు అవతార వైభవాన్ని తెలుసుకోవాలనుకునేవారు, పురాతన ఆలయ సంప్రదాయాలపై ఆసక్తి ఉన్నవారు తప్పక దర్శించదగిన ప్రదేశాల్లో శ్రీకూర్మం ఒకటి. దైవదర్శనం అంటే కేవలం కోరికలు కోరుకోవడం మాత్రమే కాదు. మనసును ప్రశాంతంగా ఉంచుకోవడం, ధర్మబద్ధమైన జీవనాన్ని అలవర్చుకోవడం, భక్తి మార్గంలో ముందుకు సాగడం కూడా. ఈ భావనను గుర్తుచేసే శ్రీకూర్మనాథుడి క్షేత్రం ఆధ్యాత్మికంగా విశిష్టమైన స్థానం సంపాదించుకుంది.




