Population Survey Training: డిజిటల్ జనాభా గణన 2027కు సర్వం సిద్ధం

జనాభా గణన 2027: ప్రపంచంలోనే అతిపెద్ద పరిపాలనా మరియు గణాంక ప్రక్రియగా గుర్తింపు పొందిన భారత జనాభా గణన మరోసారి కీలక దశకు చేరుకుంది. సుమారు 1.4 బిలియన్ జనాభాను కవర్ చేసే ఈ మహత్తర కార్యక్రమం దేశ అభివృద్ధి ప్రణాళికలకు బలమైన పునాది వేస్తుంది.

భారతదేశంలో మొదటి జనాభా గణన 1872లో అసమకాలీన (నాన్-సింక్రోనస్) విధానంలో నిర్వహించబడింది. అనంతరం 1881 నుండి ప్రతి 10 సంవత్సరాలకు ఒకసారి సమకాలీన (సింక్రోనస్) విధానంలో నిరంతరంగా జరుగుతూ వస్తోంది. ఈ ప్రక్రియకు చట్టపరమైన ఆధారం జనాభా గణన చట్టం, 1948 మరియు జనాభా గణన నియమాలు, 1990 (సవరణలతో).

జనాభా గణన ప్రధానంగా రెండు దశల్లో జరుగుతుంది. మొదటి దశగా ఇండ్ల జాబితా మరియు గృహ గణన, రెండవ దశగా వ్యక్తుల జనాభా గణన నిర్వహించబడుతుంది.

2027లో జరగబోయే జనాభా గణన ప్రత్యేకత ఏమిటంటే, ఇది తొలిసారిగా పూర్తిగా డిజిటల్ విధానంలో నిర్వహించబడుతుంది. అంతేకాకుండా, దేశవ్యాప్తంగా కుల గణన కూడా ఇందులో భాగమవుతుంది. 16 సంవత్సరాల విరామం తరువాత జరుగుతున్న ఈ గణనకు అధునాతన సాంకేతిక పద్ధతులు, డిజిటల్ సాధనాలు వినియోగంలోకి రావడం విశేషం.

ఈ నేపథ్యంలో శిక్షణా కార్యక్రమాల ప్రాముఖ్యత మరింత పెరిగింది. శిక్షణ ద్వారా జనగణనకు అవసరమైన వేగం (Momentum) ఏర్పడుతుంది. డేటా నాణ్యత అనేది ఎన్యుమరేటర్లకు అన్ని భావనలపై ఖచ్చితమైన మరియు ఏకరీతి అవగాహన ఉన్నప్పుడే సాధ్యమవుతుంది. ముఖ్యంగా కులం, మతం, వైకల్యం, వలస వంటి సున్నితమైన అంశాలపై ప్రశ్నలు అడిగేటప్పుడు శ్రద్ధ, నైపుణ్యం అత్యవసరం.

ప్రజల విశ్వాసం మరియు సహకారం కూడా బాగా శిక్షణ పొందిన ఎన్యుమరేటర్లపై ఆధారపడి ఉంటుంది. దేశవ్యాప్తంగా సుమారు 3 మిలియన్ల జనాభా గణన అధికారులు ఇందులో పాల్గొంటున్నారు. వీరిలో 95 శాతం మంది ఎన్యుమరేటర్లు మరియు సూపర్‌వైజర్లు కావడం గమనార్హం.

డిజిటల్ పద్ధతిలో నిర్వహించబడుతున్న ఈసారి జనాభా గణనలో ప్రతి అధికారికి డిజిటల్ పరికరాలపై పూర్తి అవగాహన ఉండటం అత్యంత అవసరం. సరైన శిక్షణతో, సమర్థవంతమైన అమలుతో, 2027 జనాభా గణన దేశ అభివృద్ధికి మరింత స్పష్టమైన దిశానిర్దేశం చేస్తుందని ఆశాభావం వ్యక్తమవుతోంది.