Final Warning: ఆర్‌బీఐ కీలక హెచ్చరిక! నోట్లపై ఈ గుర్తులు లేకపోతే బ్యాంకులు కూడా తీసుకోవు!

దేశవ్యాప్తంగా నకిలీ నోట్ల చలామణి పెరుగుతున్న నేపథ్యంలో, సామాన్య ప్రజలు అసలు నోటుకు, నకిలీ నోటుకు మధ్య తేడాలను గుర్తించడం ఎంతో ముఖ్యం. ప్రజలను చైతన్యపరచడానికి మరియు వారిని ఆర్థిక నష్టాల నుండి రక్షించడానికి రిజర్వ్ బ్యాంక్ ఆఫ్ ఇండియా (RBI) ఒక ప్రత్యేక అవగాహన కార్యక్రమాన్ని ప్రారంభించింది.

RBI 'నో యువర్ బ్యాంక్ నోట్స్' (Know Your Bank Notes) కార్యక్రమం

భారతీయ కరెన్సీ నోట్ల గురించిన పూర్తి వివరాలను ఆర్‌బిఐ తన అధికారిక వెబ్‌సైట్‌లోని ‘పైసా బోల్తా హై’ (Paisa Bolta Hai) ప్లాట్‌ఫామ్‌లో అందుబాటులో ఉంచింది. ఇందులో ₹10 నుండి ₹2000 వరకు ఉన్న నోట్ల భద్రతా ఫీచర్లను ఎలా తనిఖీ చేయాలో వివరించారు.

ఈ ప్లాట్‌ఫామ్ ద్వారా ఆర్‌బిఐ కల్పిస్తున్న సదుపాయాలు:

• అన్ని రకాల నోట్ల పరిమాణాలు మరియు డిజైన్లు.
• భద్రతా గుర్తులు (Security Features) ఎక్కడ ఉంటాయో చూపే సమాచారం.
• నకిలీ నోట్లను గుర్తించడానికి దృశ్య సహాయకాలు (Visual aids).
• అసలు మరియు నకిలీ నోట్ల మధ్య ప్రధాన తేడాలు.

అసలైన ₹500 నోటును గుర్తించడం ఎలా?

అత్యధికంగా చలామణిలో ఉండే ₹500 నోటును గుర్తించడానికి ఈ క్రింది అంశాలను తనిఖీ చేయండి:

• పరిమాణం: ₹500 నోటు 66 మి.మీ x 150 మి.మీ పరిమాణంలో ఉంటుంది.
• అంకె: నోటు ముందు భాగంలో ఎడమ వైపు కింద '500' అనే అంకె తెలుపు, గోధుమ రంగులో ఉంటుంది.
• అదృశ్య చిత్రం (Latent Image): నోటును 45 డిగ్రీల కోణంలో ఉంచి చూసినప్పుడు పచ్చటి పట్టీలో '500' అనే అంకె కనిపిస్తుంది.
• దేవనాగరి లిపి: పట్టీపై దేవనాగరి లిపిలో '500' అని ముద్రించి ఉంటుంది.
• మహాత్మా గాంధీ చిత్రం: నోటు మధ్యలో గాంధీ గారి చిత్రం ఉంటుంది.
• సూక్ష్మ అక్షరాలు: గాంధీ గారి చిత్రానికి కింద ‘भारत’ మరియు ‘INDIA’ అని చిన్న అక్షరాలతో రాసి ఉంటుంది.
• సెక్యూరిటీ థ్రెడ్: మధ్యలో ఉండే భద్రతా దారం నోటును వంచినప్పుడు ఆకుపచ్చ నుండి నీలం రంగులోకి మారుతుంది.
• గవర్నర్ సంతకం & ఆర్‌బిఐ చిహ్నం: గాంధీ గారి చిత్రానికి కుడి వైపున గవర్నర్ సంతకం, ఆర్‌బిఐ ముద్ర ఉంటాయి.
• వాటర్ మార్క్: నోటును వెలుతురులో చూసినప్పుడు గాంధీ గారి చిత్రం మరియు '500' అనే అంకె వాటర్ మార్క్ రూపంలో కనిపిస్తాయి.
• సీరియల్ నంబర్లు: కుడి వైపు కింద ఉండే నంబర్లు ఎడమ నుండి కుడికి వెళ్లే కొద్దీ పరిమాణంలో పెరుగుతాయి.
• రంగు మారే ఇంక్: కుడి వైపు కింద ఉన్న ₹500 గుర్తును వంచినప్పుడు ఆకుపచ్చ నుండి నీలం రంగులోకి మారుతుంది.

₹500 నోటు వెనుక వైపు ఉండే గుర్తులు:

• నోటు ముద్రించిన సంవత్సరం.
• స్వచ్ఛ భారత్ లోగో మరియు నినాదం.
• వివిధ భాషల ప్యానెల్.
• ఎర్రకోట (Red Fort) చిత్రం.
• దేవనాగరి లిపిలో నోటు విలువ.

జాగ్రత్తగా ఉండండి.. సురక్షితంగా ఉండండి

మీరు వ్యాపారం చేస్తున్నా లేదా నగదు లావాదేవీలు జరుపుతున్నా, ఈ భద్రతా గుర్తులపై అవగాహన ఉండటం వల్ల నకిలీ నోట్ల బారిన పడకుండా ఉండవచ్చు. ముఖ్యంగా పెద్ద నోట్లను తీసుకునేటప్పుడు క్షుణ్ణంగా తనిఖీ చేయాలని ఆర్‌బిఐ సూచిస్తోంది.

భారతీయ కరెన్సీ నోట్ల గురించి అధికారిక సమాచారం కోసం, ఆర్‌బిఐ వెబ్‌సైట్‌లోని Know Your Bank Notes విభాగాన్ని సందర్శించవచ్చు. సరైన అవగాహన కలిగి ఉండటమే నకిలీ నోట్ల చలామణిని అరికట్టడానికి మరియు ఆర్థిక వ్యవస్థను రక్షించడానికి ఉత్తమ మార్గం.