Iran Oman Hormuz Deal: హోర్ముజ్‌ జలసంధిపై ఇరాన్‌ పట్టు... వాణిజ్యమార్గంలో భారీ మార్పులు

Iran Oman Hormuz Deal: ప్రపంచ చమురు రవాణాకు నాడి వంటి హోర్ముజ్‌ జలసంధిపై ఇరాన్‌ ఆధిపత్యం పెరుగుతుందా? ఇరాన్-ఒమన్ మధ్య కుదిరిన కీలక ప్రతిపాదన... గల్ఫ్ నౌకా మార్గాల్లో ఊహించని మార్పులు ఏమిటి? అమెరికా అధ్యక్షుడు డోనాల్డ్ ట్రంప్ వ్యాఖ్యలను టెహ్రాన్‌ ఎందుకు తిరస్కరించింది? తెలుసుకుందాం.

గ్లోబల్ ఎనర్జీ సెక్యూరిటీ, అంతర్జాతీయ సముద్ర వాణిజ్యంలో అత్యంత కీలకమైన హోర్ముజ్ జలసంధి మార్గంలో భారీ వ్యూహాత్మక పరిణామాలు చోటుచేసుకుంటున్నాయి. ఈ వ్యూహాత్మక జలసంధి గుండా వెళ్లే నౌకా రవాణా మార్గం భౌగోళిక సరిహద్దులు, నిబంధనలపై ఇరాన్, ఒమన్ దేశాల మధ్య ఒక ప్రాథమిక అవగాహన కుదిరింది. ఈ ప్రతిపాదన గనుక పూర్తి స్థాయిలో అమల్లోకి వస్తే, గల్ఫ్ ప్రాంతంలోకి ప్రవేశించే ప్రతీ వ్యాపార నౌకపై ఇరాన్‌కు ప్రత్యక్ష నియంత్రణ, పర్యవేక్షణ అధికారాలు లభించే అవకాశాలు ఉన్నాయి.

టెహ్రాన్ ... మస్కట్ చర్చల సారాంశం

ఇరాన్ విదేశాంగ మంత్రిత్వ శాఖ అధికార ప్రతినిధి ఇస్మాయిల్ బఘాయీ ప్రకారం, మస్కట్ (ఒమన్), టెహ్రాన్ల మధ్య సాగుతున్న చర్చలు అత్యంత వృత్తిపరంగా, సానుకూల ధోరణిలో ముందుకు సాగుతున్నాయి. నౌకా మార్గానికి సంబంధించిన భౌగోళిక నిబంధనలు, సరిహద్దు కొలతలపై ఇరు దేశాల మధ్య సూత్రప్రాయ ఒప్పందం కుదిరింది. తుది వివరాలు ఖరారైన వెంటనే ఉమ్మడి ప్రకటన విడుదల చేయనున్నారు. రోయిటర్స్ నివేదికల ప్రకారం, ఈ నూతన మార్గదర్శకాల వల్ల హోర్ముజ్ జలసంధి గుండా గల్ఫ్‌లోకి ప్రవేశించే ప్రతీ విదేశీ నౌకను తనిఖీ చేసే లేదా పర్యవేక్షించే అధికారాన్ని ఇరాన్ దక్కించుకోనుంది. అయితే, ఒమన్‌తో కుదిరే ఒప్పందం మార్గాన్ని క్రమబద్ధీకరించడానికి మాత్రమే ఉపయోగపడుతుందని, ఇది జలసంధిలోని సముద్ర భద్రత మొత్తానికి పూర్తి గ్యారెంటీ ఇవ్వదని బఘాయీ స్పష్టం చేశారు.

ట్రంప్ ప్రకటనలపై ఇరాన్ వ్యతిరేకత

ఇటీవల అమెరికా అధ్యక్షుడు డోనాల్డ్ ట్రంప్ హోర్ముజ్ జలసంధి మార్గాన్ని తిరిగి పునరుద్ధరించే ఒప్పందం అతిత్వరలోనే కుదరబోతోందని వ్యాఖ్యానించారు. అయితే, ఈ వాదనలను ఇరాన్ ఉన్నతాధికారులు ఖండించారు. నౌకా మార్గానికి సంబంధించి ఇరు దేశాల మధ్య ఇంకా అనేక సంక్లిష్టమైన సవాళ్లు, భద్రతాపరమైన అంశాలు పరిష్కారం కావాల్సి ఉందని ఇరాన్ వర్గాలు తెలిపాయి. అంతేకాదు, ప్రపంచవ్యాప్తంగా రవాణాయ్యే ముడి చమురులో దాదాపు 20 శాతానికి పైగా ఈ జలసంధి గుండానే వెళుతుంది. ఇక్కడ ఇరాన్ ఆధిపత్యం పెరిగితే అంతర్జాతీయ ఇంధన ధరలు, సరఫరా వ్యవస్థలో గణనీయమైన మార్పులు రావడం ఖాయంగా కనిపిస్తోంది. ఇక పశ్చిమాసియా రాజకీయాల్లో హోర్ముజ్ జలసంధి కేంద్రంగా జరుగుతున్న ఈ పరిణామాలు రాబోయే రోజుల్లో ప్రపంచ ఆర్థిక వ్యవస్థపై నేరుగా ప్రభావం చూపే అవకాశం ఉందని అంతర్జాతీయ రాజకీయ విశ్లేషకులు భావిస్తున్నారు. ఇప్పటికే పలు దేశాల్లో చమురు ధరలు ఆకాశాన్ని తాకుతున్నాయి. కొన్ని దేశాలు చమురుపై కఠినమైన నిర్ణయాలు తీసుకుంటున్నారు. ఈ నిర్ణయాల కారణంగా చమురుపై ఆధారపడే రవాణా చార్జీలు పెరుగుతున్నాయి. ఫలితంగా మధ్య తరగతి కుటుంబాలపై అధికభారం పడే అవకాశాలు కనిపిస్తున్నాయి.